Experiment - Koperen spijker

Deel

Door middel van deze proef geef je een metalen spijker een koperen laagje. Een coating zonder te verven! Het koper komt van een muntjes van één, twee of vijf eurocent en wordt overgedragen door.... citroen en zout.

Wat moet je doen?

Hoe werkt het?
Het zure citroensap reageert met het koper van de muntjes. Door deze reactie ontstaan er losse, geladen koperdeeltjes. Deze deeltjes reageren met het ijzer in de spijker, waardoor er een heel dun koperlaagje (coating) op de spijker ontstaat. Het zure citroensap is niet zuur genoeg om alle koperdeeltjes van de muntjes om te zetten in geladen koperdeeltjes. De muntjes verdwijnen dus niet helemaal. Er bestaan stoffen die nog veel zuurder zijn dan citroensap. Daarin zouden koperen muntjes wel helemaal verdwijnen!

In de praktijk
De spijker heeft in deze proef een kopercoating gekregen. Een coating is een dun laagje, vaak bedoeld om het materiaal eronder te beschermen. Er zijn bedrijven  die zich specialiseren in het ontwikkelen van beschermende coatings. Deze coatings worden bijvoorbeeld gebruikt in de scheepsbouw of auto-industrie. Welke coating wanneer wordt gebruikt, hangt af van het gebruiksdoel. Een coating van bijvoorbeeld een schip mag niet schadelijk zijn voor het milieu. Iemand die onderzoekt welk effect nieuwe stoffen op het milieu hebben, is een milieudeskundige.

Bij de ontwikkeling van coatings zijn scheikundigen en materiaalkundigen betrokken. Wanneer een bedrijf een goede coating heeft ontwikkeld, wil het dat recept natuurlijk voor zichzelf houden. Dit het 'het recht op octrooi' op de coating. Een octrooigemachtigde moet dit vastleggen. Deze persoon moet dus veel kennis hebben van coatings en hun ontwikkelprocessen. Bij een octrooibureau werken dan ook veel mensen met een bètaopleiding.

Meer doen
Probeer ook eens een ander voorwerp te voorzien van een koperlaagje. Werkt het bijvoorbeeld met een elastiekje? En met een paperclip? Net als citroen is cola ook een zure vloeistof. Probeer eens of je daarmee een kopercoating kunt maken.

Wil je meer weten over opleidingen ?

Kijk bij deze opleidingen:

Scheikunde opleidingen (hbo/wo)

Laboranten opleidingen (mbo/hbo

Voor docenten:

Deze proef is eerder uitgegeven in de Beta4U2-bundel van C3. Deze bundel bevat 10 uitdagende proeven voor de burgklas.
Bekijk de Beta4U2-bundel hier.

 

Deel

Andere interessante artikelen

Op vrijdag 19 maart barstte voor het eerst in 800 jaar een nieuwe vulkaan uit in IJsland.

Alle inspiratie voor een leuke thuisactiviteit op? Bekijk deze originele ideeën!

De Perseverance Rover van NASA is op 18 februari, 2021 succesvol geland op Mars.