Glyfosaat
Alle eindexamens

Eindexamen

Glyfosaat

Dit zijn opgaven 12 t/m 17 uit het eindexamen scheikunde vwo 2023 tijdvak 1.

Je hebt de uitwerkbijlage nodig voor vraag 15. Deze is bovenaan de pagina te downloaden onder .

 

Wil je bij opgave 1 starten? Ga dan naar het begin van dit examen.

 

Glyfosaat

Glyfosaat (H2Glyf) wordt wereldwijd op grote schaal gebruikt als onkruidverdelgingsmiddel. In water komt glyfosaat vooral voor  in de vorm van Glyf 2− en HGlyf.

De Kz van HGlyf bedraagt 2,5 ∙ 10−6.

Vraag 12 (4 punten)

Bereken hoeveel procent van glyfosaat aanwezig is als HGlyf bij pH = 7,00.

Neem aan dat alleen HGlyf en Glyf 2−  aanwezig zijn.

Let op: op een examen verwacht een docent de hele berekening zoals in de uitwerking staat.

Vul een antwoord in.

Helaas. Het antwoord is niet juist. Probeer het nog een keer!

Klopt! Het gegeven antwoord is juist.

Vraag 13 (1 punt)

Het Glyf 2− blokkeert het enzym EPSPS in planten. Dit enzym speelt een belangrijke rol bij de aanmaak van  aromatische aminozuren. EPSPS katalyseert de omzetting die is weergegeven in figuur 1.

Bij deze omzetting ontstaat ook het deeltje X.

Geef de formule van het deeltje X.

Vraag 14 (2 punten)

In het mechanisme van de omzetting uit figuur 1 neemt een koolstofatoom in het deeltje PEP eerst een H+-ion op. Het gevormde deeltje PEP-H+ heeft sterke overeenkomsten met het deeltje Glyf 2− wat betreft ladingsverdeling. De  structuurformule van Glyf 2− is hieronder weergegeven. In de  structuur van het deeltje PEP-H+ heeft één C-atoom geen  volledig oktet.

Teken een mogelijke structuurformule van PEP-H+.

Vraag 15 (2 punten)

De binding van glyfosaat aan EPSPS is onomkeerbaar, waardoor de aanmaak van aromatische aminozuren geheel  tot stilstand komt. Onderzoekers hebben een bacterie ontdekt die glyfosaat-resistent is. De resistentie wordt  veroorzaakt door een mutatie in de genetische code voor het enzym EPSPS. Het werkzame enzym dat in de bacterie  aanwezig is, wordt aangeduid als CP4. In CP4 is op positie  100 een alanine-eenheid aanwezig, waar in EPSPS een  glycine-eenheid aanwezig is.

Geef op de uitwerkbijlage (de uitwerkbijlage kun je downloaden door bovenaan de pagina op de downloadknop te klikken) de symbolen van het basenpaar waarin de genetische code voor CP4 verschilt van EPSPS. Gebruik Binas-tabel 71G of ScienceData-tabel 16.9.

Vraag 16 (2 punten)

Om de wereldvoedselopbrengst te verhogen zijn veel gewassen tegenwoordig genetisch gemodificeerd, zodat met glyfosaat uitsluitend het onkruid wordt bestreden. Per jaar wordt ruim 650.000 ton glyfosaat geproduceerd.

Het DEA-proces staat bekend als het meest ‘groene’ van de  verschillende productiemethoden. Dit proces start met de omzetting van DEA met natronloog tot DSIDA. Deze reactie is weergegeven in figuur 2. DSIDA is een zout dat bestaat uit Na+-ionen en C4H5NO42–-ionen.

Leg uit, aan de hand van formules uit figuur 2, of de omzetting van DEA tot DSIDA een zuur-basereactie is of een redoxreactie.

Vraag 17 (4 punten)

In een fabriek wordt glyfosaat geproduceerd in batches. Per batch wordt 8,3 ∙ 103 kg DSIDA gevormd uit DEA. De  omzetting van DEA tot DSIDA heeft een rendement van  86,4%.

Bereken de massa in kilogram natriumhydroxide die moet  worden gebruikt per batch.

Geef de uitkomst in het juiste aantal significante cijfers en gebruik ^ als het exponent in je antwoord (6,7×10-2 = 6,7×10^-2).

Let op: op een examen verwacht een docent de hele berekening zoals in de uitwerking staat.

Vul een antwoord in.

Helaas. Het antwoord is niet juist. Probeer het nog een keer!

Klopt! Het gegeven antwoord is juist.

Ga naar de volgende opgaven van dit eindexamen scheikunde vwo 2023 tijdvak 1 deel 4.

Bron: examenblad.nl

Bekijk ook eens

studiehulp icoon Biodiesel uit algen
Scheikunde | Vwo | 6
Eindexamen
Biodiesel uit algen
Vragen 1 t/m 5 uit eindexamen scheikunde vwo 2023 tijdvak 1.
Lees meer
studiehulp icoon Gerolsteiner®
Scheikunde | Vwo | 6
Eindexamen
Gerolsteiner®
Vragen 6 t/m 11 uit eindexamen scheikunde vwo 2023 tijdvak 1.
Lees meer
studiehulp icoon Lithium-luchtbatterij
Scheikunde | Vwo | 6
Eindexamen
Lithium-luchtbatterij
Vragen 18 t/m 25 uit eindexamen scheikunde vwo 2023 tijdvak 1.
Lees meer
studiehulp icoon Dioxines en PCB’s
Scheikunde | Vwo | 6
Eindexamen
Dioxines en PCB’s
Vragen 1 t/m 4 uit eindexamen scheikunde vwo 2022 tijdvak 3.
Lees meer
studiehulp icoon Alcoholen uit CO2
Scheikunde | Vwo | 6
Eindexamen
Alcoholen uit CO2
Vragen 5 t/m 10 uit eindexamen scheikunde vwo 2022 tijdvak 3.
Lees meer
studiehulp icoon Biodiesel uit sheaboter
Scheikunde | Vwo | 6
Eindexamen
Biodiesel uit sheaboter
Vragen 11 t/m 13 uit eindexamen scheikunde vwo 2022 tijdvak 3.
Lees meer
studiehulp icoon Bacteriële polymeren
Scheikunde | Vwo | 6
Eindexamen
Bacteriële polymeren
Vragen 14 t/m 19 uit eindexamen scheikunde vwo 2022 tijdvak 3.
Lees meer
studiehulp icoon Ademtest voor leverziekte
Scheikunde | Vwo | 6
Eindexamen
Ademtest voor leverziekte
Vragen 20 t/m 24 uit eindexamen scheikunde vwo 2022 tijdvak 3.
Lees meer
studiehulp icoon Cadmiumgeel
Scheikunde | Vwo | 6
Eindexamen
Cadmiumgeel
Vragen 1 t/m 6 uit eindexamen scheikunde vwo 2022 tijdvak 2.
Lees meer
studiehulp icoon Merox
Scheikunde | Vwo | 6
Eindexamen
Merox
Vragen 7 t/m 12 uit eindexamen scheikunde vwo 2022 tijdvak 2.
Lees meer