Gerolsteiner®
eindexamen Alle eindexamens

Eindexamen

Gerolsteiner®

Dit zijn opgaven 6 t/m 11 uit het eindexamen scheikunde vwo 2023 tijdvak 1.

Wil je bij opgave 1 starten? Ga dan naar het begin van dit examen.

 

Gerolsteiner®

Gerolsteiner® is een Duits merk koolzuurhoudend mineraalwater uit Gerolstein, een kleine stad in de Eifel. In de ondergrond van Gerolstein bevindt zich het gesteente dolomiet. Dolomiet reageert met opgelost koolstofdioxide dat afkomstig is uit neerslag of uit dieper gelegen aardlagen.

In figuur 1 is schematisch weergegeven hoe koolzuurhoudende neerslag in contact komt met dolomiet, waardoor Gerolsteiner® mineraalwater wordt gevormd.

De waarde van x in de verhoudingsformule van dolomiet ligt tussen nul en een.

Vraag 6 (3 punten)

Geef met behulp van figuur 1 de vergelijking van de reactie van dolomiet met opgelost koolstofdioxide.

Vraag 7 (2 punten)

In het mineraalwater is ook een beetje helium opgelost. Het helium blijkt zowel uit 3He als uit 4He te bestaan. De  verhouding tussen de heliumisotopen hangt af van de  herkomst van het helium. Dit gegeven hebben  onderzoekers gebruikt om te bepalen of het opgeloste CO2 in Gerolsteiner® mineraalwater uitsluitend afkomstig is uit neerslag of ook uit dieper gelegen aardlagen. 4He ontstaat  door het radioactief verval van 238U. Bij dit radioactief verval ontstaat nog één ander deeltje.

Geef het symbool en het aantal neutronen van dit deeltje.

Noteer je antwoord als volgt:
symbool: …
aantal neutronen: …

Vraag 8 (1 punt)

Na afscheiding van het helium van de overige gassen kan de verhouding

He3He4worden bepaald met behulp van een analysetechniek.

Geef de analysetechniek die geschikt is voor het bepalen van de verhouding

He3He4.

Vul een antwoord in.

Helaas. Het antwoord is niet juist. Probeer het nog een keer!

Klopt! Het gegeven antwoord is juist.

Vraag 9 (2 punten)

In neerslag komt de verhouding

He3He4overeen met het voorkomen in de natuur. In de dieper gelegen aardlagen is die verhouding hoger.

De onderzoekers hebben vastgesteld dat de concentratie 4He in Gerolsteiner® overeenkomt met 4 ∙ 10–6 M. De concentratie 3He in Gerolsteiner® is 3 ∙ 10–11 M.

Leg uit met behulp van een berekening of de gevonden concentraties erop wijzen dat de opgeloste gassen in Gerolsteiner® uitsluitend afkomstig zijn uit neerslag of ook uit dieper gelegen aardlagen. Gebruik Binas-tabel 25A of ScienceData-tabel 1.11.

Vraag 10 (3 punten)

De oplosbaarheid van CO2 in water is 2,3 g L−1 (T = 283 K, p=p0). CO2 is daarmee ruim 30 keer beter oplosbaar dan  O2 onder dezelfde omstandigheden. Dit wordt onder  andere veroorzaakt door elektrostatische interacties. Deze  interacties treden op tussen moleculen CO2 en H2O maar niet tussen moleculen O2 en H2O.

Voer de volgende opdrachten uit:

  1. Teken de lewisstructuren van CO2 en H2O. Geef hierbij de juiste bindingshoeken weer.
  2. Geef partiële ladingen aan.
  3. Geef in de tekening met een stippellijn een elektrostatische interactie aan tussen beide moleculen.

 

Vraag 11 (3 punten)

De koolzuurhoudende variant van Gerolsteiner® mineraalwater heet Gerolsteiner® Sprudel en is vergelijkbaar met SPA® Intense (ook wel bekend als SPA® Rood). In de tabel zijn enkele gegevens van Gerolsteiner® Sprudel en SPA® Intense gegeven.

In koolzuurhoudend water stelt zich onder andere evenwicht 1 in.

De pH van Gerolsteiner® Sprudel is 5,95. De pH van SPA® Intense is 3,95.

Verklaar met behulp van de tabel dat de pH van  Gerolsteiner® Sprudel hoger is dan de pH van SPA®  Intense. Gebruik hierbij de Kz van H2CO3.

Ga naar de volgende opgaven van dit eindexamen scheikunde vwo 2023 tijdvak 1 deel 3.

Bron: examenblad.nl

Bekijk ook eens

studiehulp icoon Biodiesel uit algen
Scheikunde | Vwo | 6
Eindexamen
Biodiesel uit algen
Vragen 1 t/m 5 uit eindexamen scheikunde vwo 2023 tijdvak 1.
Lees meer
studiehulp icoon Glyfosaat
Scheikunde | Vwo | 6
Eindexamen
Glyfosaat
Vragen 12 t/m 17 uit eindexamen scheikunde vwo 2023 tijdvak 1.
Lees meer
studiehulp icoon Lithium-luchtbatterij
Scheikunde | Vwo | 6
Eindexamen
Lithium-luchtbatterij
Vragen 18 t/m 25 uit eindexamen scheikunde vwo 2023 tijdvak 1.
Lees meer
studiehulp icoon Hard water
Scheikunde | Havo | 5
Eindexamen
Hard water
Vragen 12 t/m 16 uit eindexamen scheikunde havo 2022 tijdvak 3.
Lees meer
studiehulp icoon Groene chemie met dimethylcarbonaat
Scheikunde | Vwo | 6
Eindexamen
Groene chemie met dimethylcarbonaat
Vragen 1 t/m 8 uit eindexamen scheikunde vwo 2022 tijdvak 1.
Lees meer
studiehulp icoon Autobanden
Scheikunde | Vwo | 6
Eindexamen
Autobanden
Vragen 9 t/m 13 uit eindexamen scheikunde vwo 2022 tijdvak 1.
Lees meer
studiehulp icoon Niacine
Scheikunde | Vwo | 6
Eindexamen
Niacine
Vragen 14 t/m 20 uit eindexamen scheikunde vwo 2022 tijdvak 1.
Lees meer
studiehulp icoon Een pleister voor stroom
Scheikunde | Vwo | 6
Eindexamen
Een pleister voor stroom
Vragen 21 t/m 24 uit eindexamen scheikunde vwo 2022 tijdvak 1.
Lees meer
studiehulp icoon ‘Groene’ verf?
Scheikunde | Vwo | 6
Eindexamen
‘Groene’ verf?
Vragen 1 t/m 5 uit eindexamen scheikunde vwo 2021 tijdvak 1.
Lees meer
studiehulp icoon Chloropreenfabriek
Scheikunde | Vwo | 6
Eindexamen
Chloropreenfabriek
Vragen 6 t/m 11 uit eindexamen scheikunde vwo 2021 tijdvak 1.
Lees meer