Het kleurloze, geurloze argon komt slechts in kleine hoeveelheden in de atmosfeer voor. Het reageert eigenlijk nergens mee – het behoort dan ook tot de edelgassen. Dat Finse wetenschappers in het jaar 2000 toonden aan dat het bij 265 graden onder nul wel met waterstoffluoride reageert doet daar maar weinig aan af. Argon wordt veel gebruikt om een chemisch inerte omgeving te creëren. Bijvoorbeeld om onderzoek te doen aan materialen die in lucht instabiel zijn. Of om lasverbindingen van hoge kwaliteit te kunnen realiseren.

Symbool

Ar

Protonen/elektronen

18

Groep

18

Isotopen

36Ar, 38Ar, 40Ar

Periode

3

Elektronenconfiguratie

[Ne] 3s2 3p6

Blok

p

Elektronencofiguratie Bohr

2,8,8

Bij kamertemperatuur

gas

Elektronegativiteit

2,0 (Pauling)

Dichtheid

1.66 kg m-3

Atoomstraal

-

Smeltpunt

-189 oC (84 K)

Relatieve atoommassa

39.948

Kookpunt

-186 oC (87 K)

Soortelijke warmte

520 J kg-1K-1

Warmtegeleidingscoëfficiënt

0.016 W m-1K-1

Selecteer

Toepassingen
Naam & ontdekking
Voorkomen
Bereiding
Beeld en audio
Toepassingen

Toepassingen

Naam & ontdekking

Voorkomen

Bereiding

Beeld en audio

Toepassingen

Gloeilampvulling

Vanwege de zeer geringe warmtecapaciteit en de grote inert­heid is argon – meestal gemengd met 10 – 20 % stikstof – geschikt voor de vulling van gloeilam­pen. Reguliere gloeilampen zijn nauwelijks meer te koop, maar ook de energiezuiniger halogeenlampen zijn in essentie gloeilampen. Het argon gaat de verdamping van de wolfraam gloeidraad tegen. Het warmtegeleidingsvermogen is kleiner dan van stikstof, waardoor hogere gloeitemperaturen mogelijk zijn. Hierdoor is het uitgezonden licht witter dan bij gebruik van stikstof.

Gasontladingsbuis

Je vind argon ook in gasontladingsbuizen. Argon is dan meestal gemengd met andere edelgassen. De samenstelling van het gasmengsel bepaalt de kleur van het uitge­zonden licht (zie ook 10 – Neon). De TL-buis (Tube Luminescent) is ook een voorbeeld van een gasontladingslamp. Daarbij bepaalt de fluoresce­rende stof aan de binnenzijde van de buis de kleur van het licht.

Geigerteller

Met de Geigerteller (voluit Geiger-Müller-telbuis) is sterkte van ioniserende straling (radio­actieve- of röntgenstraling) te meten. Het in essentie een lage druk gasontladingsbuis, gevuld met argon (of een ander edelgas), eventueel in een mengsel met methaan. De omstandigheden zijn zodanig dat er normaal gesproken net geen ontlading optreedt. Als straling de buis binnen­komt zal er ionisatie plaatsvinden en volgt een ont­lading. Het gevolg is een stroomstoot, die op verschil­lende manieren is te registreren. Bij­voor­beeld met een meter, een teller of een luidspreker.

Laser

Argon is – vaak samen met neon – in allerlei lasers te vinden. De meeste argonlasers geven groen, blauw of ultraviolet licht. Het toevoegen van fluor of waterstoffluoride resulteert in de vorming van ArF. Dit gas geeft diep ultraviolet laserlicht met een golflengte van 193 nm. Deze lasers zijn van belang voor de fabricage van computerchips en andere micro-elektronica. Andere argonlasers worden vanwege hun fotothermisch effect gebruikt voor medische toepas­singen zoals oogchirurgie, dotteren (schoonmaken van deels dichtgeslibte bloedvaten) en het verwijderen van tatoea­ges.

Beschermgas lassen

Bij het lassen van metalen in lucht ontstaan gemakkelijk metaaloxiden en -nitriden die de kwaliteit van de las nadelig beïnvloeden. Daarom gebruikt men argon als bescherm­gas bij het lassen van (onder andere) koper, aluminium, titaan, magnesium, tantaal, wolfraam en (roestvrij) staal. Ook bij de bereiding van deze metalen en bij bewerkin­gen waarbij deze metalen in gesmol­ten toestand komen, kan argon als beschermgas dienen.

Als bij deze vorm van lassen een wolfraam-elektrode wordt gebruikt, spreken we van TIG-lassen (Tungsten-Inert-Gas); als het te lassen metaal zelf als elektrode dient, spreekt men van MIG-lassen (Metal-Inert-Gas).

Cryotherapie (geneeskunde)

Bij een aantal vormen van kanker, o.a. nier- en prostaatkanker, bevriest men de tumorcellen met vloeibaar argon, dat door een holle naald wordt geperst. De punt van de naald heeft een daardoor een temperatuur van ongeveer -40 oC. De behandeling vindt doorgaans plaats via een minimaal invasieve ‘kijk’ operatie, waardoor een ‘echte’ operatie niet nodig is. Als de koude naald in de tumor wordt geprikt bevriest het vocht in de cel, waardoor de tumor uitdroogt en verschrompelt.

Meer toepassingen

  • Controle van gasleidingen (41Ar)
  • Ouderdomsbepaling van mineralen (39Ar,40Ar of K/Ar-methode)
  • Productie van zeer zuiver silicium, o.a. voor chips in de halfgeleider­industrie (beschermgas)

Naam

De naam argon komt van het Griekse woord argon, dat niet werkzaam betekent. Vanzelfsprekend ligt de inertheid van het gas hieraan ten grondslag.

Ontdekking

Argon werd ontdekt in 1894 – ongeveer een eeuw nadat Henry Caven­dish het vermoeden van het bestaan van ‘restgassen’ in lucht had uitgesproken. De  Britten William Ramsay en John Strutt (Lord Rayleigh) (foto) ontdekten het als eersten in lucht waaruit zuurstof, stikstof en koolstofdioxide waren verwijderd.

Ze ontdekten dat atmosferische stikstof een iets andere dichtheid had dan stikstof bereid uit ammoni­ak. Uit atmo­sferische stikstof­ verwijderden ze daarom de stikstof met magnesium. Bij hoge temperatuur wordt het stikstof gebonden tot magnesiumnitride (Mg3N2). Het gas dat overbleef bleek inert en kreeg daarom de naam argon.

Later bleek dat dit restant van atmosferi­sche stik­stof, het ‘ruwe argon’, nog meer edel­gassen bevatte. Scheiding van deze gassen vond enige jaren later plaats via de inmiddels ontwikkelde tech­niek van destil­latie van vloeibare lucht.

Omdat er geen plaats was om het ontdekte argon in het periodiek systeem onder te brengen, stelde Ramsay voor een geheel nieuwe groep aan het periodiek systeem toe te voegen. Hij kreeg onder meer hiervoor de Nobelprijs voor scheikunde in 1904. Lord Rayleigh kreeg in hetzelfde jaar de Nobelprijs voor na­tuurkunde.

De inertheid van de edelgassen was één van de belang­rijkste ondersteunende feiten voor de theorie die bindingen tussen atomen en de vorming van ionen verklaart vanuit een stabiele octetomringing.

Voorkomen

Argon is nauwelijks aanwezig in de aardkorst. Het heeft daar een aandeel van 3,5.10-4 % op gewichtsbasis en staat daarmee op plaats 43e in de lijst van meest voorkomende elementen. In de dampkring is het met een aandeel 0,94% het meest voorkomende element na zuurstof en stikstof.

Argon is ook te vinden in bronwater dat op grotere diepte is opgesloten.

Ook op andere planeten (onder andere op Mars) is argon aange­toond.

Winning

Argon wordt gewonnen uit de atmosfeer (luchtscheiding).

Bereiding

Argon wordt bereid door gefractioneerde destillatie van vloeibare lucht. Het is een bijproduct van de winning van vloeibare zuurstof en stikstof.

Bekijk foto’s en filmpjes
filmpje icoon Argon - Royal Society of Chemistry
Filmpje
Argon - Royal Society of Chemistry
Bekijk het filmpje
afbeelding icoon Elektronenschillen Argon
Afbeelding
Elektronenschillen Argon
Bekijk de afbeelding
afbeelding icoon Argon - Ar neon
Afbeelding
Argon - Ar neon
Bekijk de afbeelding
afbeelding icoon Argon glow
Afbeelding
Argon glow
Bekijk de afbeelding
afbeelding icoon Argon in buis
Afbeelding
Argon in buis
Bekijk de afbeelding
Beluister podcasts (Engels)
podcast icoon Argon - Royal Society of Chemistry
Podcast
Argon - Royal Society of Chemistry
Luister de podcast

Scheikunde studeren

Wat vinden zij van de studies en het werk?

studieorientatie icoon Werken aan nieuwe technieken voor windenergie Indicatie dat de post een filmpje is
Hbo | Chemie
Studie
Werken aan nieuwe technieken voor windenergie
Vierdejaars student Mart vindt zijn hbo-opleiding top!
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Opzoek naar de Ronaldo onder de nanodeeltjes Indicatie dat de post een filmpje is
Wo | Onderzoek & Wetenschap
Beroep
Opzoek naar de Ronaldo onder de nanodeeltjes
Lotte doet onderzoek naar nanodeeltjes.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Foute keuzes bestaan niet
Hbo | Chemie
Studie
Foute keuzes bestaan niet
Judesha vertelt over haar studiekeuze proces.
Bekijk het artikel
studieorientatie icoon Verliefd op moleculen Indicatie dat de post een filmpje is
Wo | Onderzoek & Wetenschap
Beroep
Verliefd op moleculen
Bert Meijer doet onderzoek naar de dynamica van moleculen.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Chemische Technologie studeren in Groningen Indicatie dat de post een filmpje is
Hbo | Chemie
Studie
Chemische Technologie studeren in Groningen
Wenke en Jeroen laten je zien wat de opleiding inhoudt.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon De wereld voeden met licht Indicatie dat de post een filmpje is
Wo | Onderzoek & Wetenschap
Beroep
De wereld voeden met licht
Daniel heeft een kunstmatig fotosynthese proces ontwikkeld.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Oersoep en afvalwater Indicatie dat de post een filmpje is
Wo | Onderzoek & Wetenschap
Beroep
Oersoep en afvalwater
Saskia probeert waardevolle moleculen uit afvalwater te halen.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Als chemisch technoloog is elke dag anders Indicatie dat de post een filmpje is
Hbo | Chemie
Beroep
Als chemisch technoloog is elke dag anders
Ontdek wat Catrien zo leuk vindt aan haar baan als technoloog.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Op kleine schaal grote problemen oplossen Indicatie dat de post een filmpje is
Wo | Onderzoek & Wetenschap
Beroep
Op kleine schaal grote problemen oplossen
Krzysztof doet onderzoek naar macromoleculen.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Ik voelde mij snel thuis in deze studie
Hbo | Chemie
Studie
Ik voelde mij snel thuis in deze studie
Volgens Hylke doorgrond je met de juiste formules elk proces.
Bekijk het interview
studieorientatie icoon Je bent bij deze studie geen nummer!
Hbo | Chemie
Studie
Je bent bij deze studie geen nummer!
Lees hoe Marjolein Chemische Technologie vindt.
Bekijk het interview
studieorientatie icoon Goed persoonlijk contact met docenten Indicatie dat de post een filmpje is
Hbo | Chemie
Studie
Goed persoonlijk contact met docenten
Matthew koos na het mbo voor de opleiding Chemie.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Een duurzame coating Indicatie dat de post een filmpje is
Wo | Onderzoek & Wetenschap
Beroep
Een duurzame coating
Hung Chien zoekt een duurzame manier om coatings te maken.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Van het laboratorium naar Pinkpop Indicatie dat de post een filmpje is
Hbo | Chemie
Beroep
Van het laboratorium naar Pinkpop
Bekijk Koen als research and development technologist.
Bekijk de story
studieorientatie icoon Timo is chemisch technoloog en projectmanager Indicatie dat de post een filmpje is
Hbo | Techniek & Ontwerp
Bedrijf | Beroep
Timo is chemisch technoloog en projectmanager
Hij deelt zijn werkervaringen graag met jou.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Jij en chemie? Dat geloof ik niet Indicatie dat de post een filmpje is
Hbo | Chemie
Studie
Jij en chemie? Dat geloof ik niet
Elisa is nu vierdejaarsstudent Chemie in Amsterdam.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Positief bijdragen aan het leven van mensen
Hbo | Chemie
Bedrijf | Beroep
Positief bijdragen aan het leven van mensen
Anna, David en Joeri kijken terug op hun studietijd.
Bekijk het interview
studieorientatie icoon Een stromend, staalhard materiaal Indicatie dat de post een filmpje is
Wo | Onderzoek & Wetenschap
Beroep
Een stromend, staalhard materiaal
Lauri ontwerpt chemische bouw-stenen voor nieuwe materialen.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon We hebben hier een geweldig lab Indicatie dat de post een filmpje is
Hbo | Chemie
Studie
We hebben hier een geweldig lab
Sanne, Justus en Boyd vertellen waarom zij kozen voor Utrecht.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Slim membranen maken; in water Indicatie dat de post een filmpje is
Wo | Onderzoek & Wetenschap
Beroep
Slim membranen maken; in water
Wiebe doet onderzoek naar membranen in water.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Orgaanschade omkeren Indicatie dat de post een filmpje is
Wo | Onderzoek & Wetenschap
Beroep
Orgaanschade omkeren
Patricia doet onderzoek naar synthetische materialen.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Een chemische gereedschapskist voor de toekomst Indicatie dat de post een filmpje is
Wo | Onderzoek & Wetenschap
Beroep
Een chemische gereedschapskist voor de toekomst
Danny werkt aan alternatieven voor aardolie.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Het mooie aan deze studie zijn de grote labs Indicatie dat de post een filmpje is
Hbo | Chemie
Studie
Het mooie aan deze studie zijn de grote labs
Studenten laten je alle ins and outs zien van hbo Chemie.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Je bent wel met serieus werk bezig Indicatie dat de post een filmpje is
Hbo | Chemie
Studie
Je bent wel met serieus werk bezig
Docenten en studenten vertellen over de hbo-studie Chemie.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Bo koos voor Chemische Technologie Indicatie dat de post een filmpje is
Hbo | Chemie
Studie
Bo koos voor Chemische Technologie
Bo is enthousiast over haar hbo-opleiding. Bekijk de filmpjes.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Ik ben echt een spin in het web Indicatie dat de post een filmpje is
Hbo | Chemie
Beroep
Ik ben echt een spin in het web
Isabelle deed Chemische Technologie en is nu continuverbetercoördinator.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Voorsprong met een chemische achtergrond Indicatie dat de post een filmpje is
Hbo | Chemie
Beroep
Voorsprong met een chemische achtergrond
Bekijk Ruben als management trainee bij Remondis.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Kunnen we een implantaat 3D printen? Indicatie dat de post een filmpje is
Hbo | Onderzoek & Wetenschap
Beroep
Kunnen we een implantaat 3D printen?
Tosca is op zoek naar bruikbare materialen voor 3D printen.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Waarom ik moleculen opsluit in een kooi? Indicatie dat de post een filmpje is
Wo | Onderzoek & Wetenschap
Beroep
Waarom ik moleculen opsluit in een kooi?
Anne onderzoekt reactie- omstandigheden van moleculen.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Diploma (bijna) gehaald en nu!?
Hbo | Chemie
Studie
Diploma (bijna) gehaald en nu!?
Lees waarom Femke koos voor het hbo na het vwo.
Bekijk het artikel
studieorientatie icoon Vicky vond de bèta vakken leuk Indicatie dat de post een filmpje is
Hbo | Chemie
Beroep
Vicky vond de bèta vakken leuk
Bij Chemische Technologie zit ze nu op haar plek.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Medicijnen maken van rotte appels Indicatie dat de post een filmpje is
Hbo | Chemie
Studie
Medicijnen maken van rotte appels
Uniek project van studenten Chemische Technologie.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Katalysatoren tegen klimaatverandering Indicatie dat de post een filmpje is
Wo | Onderzoek & Wetenschap
Beroep
Katalysatoren tegen klimaatverandering
Charlotte probeert CO2 om te zetten in waardevolle stoffen.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Op de mavo wilde ik al scheikunde studeren Indicatie dat de post een filmpje is
Hbo | Chemie
Beroep
Op de mavo wilde ik al scheikunde studeren
Lara is chemisch analist bij het bedrijf Astellas.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Spioneren met je immuunsysteem Indicatie dat de post een filmpje is
Wo | Onderzoek & Wetenschap
Beroep
Spioneren met je immuunsysteem
Frans onderzoekt het immuun-systeem voor betere vaccins.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Praktijklessen vind ik leuk om te doen Indicatie dat de post een filmpje is
Hbo | Chemie
Studie
Praktijklessen vind ik leuk om te doen
Nighel studeert Chemie, bekijk zijn filmpje!
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Chemie is altijd mijn passie geweest Indicatie dat de post een filmpje is
Hbo | Chemie
Beroep
Chemie is altijd mijn passie geweest
Nick Das studeerde hbo-Chemie en is nu laboratoriummanager.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Ik leer ook van dingen naast mijn studie Indicatie dat de post een filmpje is
Hbo | Chemie
Studie
Ik leer ook van dingen naast mijn studie
Nick studeert Chemie en heeft een top tijd.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Levend materiaal op basis van de natuur Indicatie dat de post een filmpje is
Wo | Onderzoek & Wetenschap
Beroep
Levend materiaal op basis van de natuur
Peter onderzoekt slim materiaal gebaseerd op de natuur.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Als chemisch analist moet je kritisch zijn Indicatie dat de post een filmpje is
Hbo | Chemie
Beroep
Als chemisch analist moet je kritisch zijn
Lara vertelt over werk als chemisch analist
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Chemie is meer dan alleen maar deeltjes Indicatie dat de post een filmpje is
Hbo | Chemie
Studie
Chemie is meer dan alleen maar deeltjes
Ontdek de studie Chemische Technologie samen met Miriam!
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Hoe is dat eigenlijk, chemie studeren?
Hbo | Chemie
Studie
Hoe is dat eigenlijk, chemie studeren?
De wereld van chemie is groter dan je denkt.
Bekijk het interview
studieorientatie icoon Ik haalde vroeger zesjes voor scheikunde Indicatie dat de post een filmpje is
Hbo | Chemie
Studie
Ik haalde vroeger zesjes voor scheikunde
Student Sanne vertelt over de studie Chemie aan de HAN.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Als chemisch technoloog blijf je je ontwikkelen Indicatie dat de post een filmpje is
Hbo | Chemie
Beroep
Als chemisch technoloog blijf je je ontwikkelen
Ontdek wat Fabrice zo leuk vindt aan chemisch technoog zijn.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon CO2-recycling Indicatie dat de post een filmpje is
Wo | Onderzoek & Wetenschap
Beroep
CO2-recycling
Francesco werkt aan CO2 omzetten naar chemicaliën.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Tom loopt stage bij Teijin Aramid Indicatie dat de post een filmpje is
Hbo | Chemie
Bedrijf | Stage
Tom loopt stage bij Teijin Aramid
Tom is student Chemische Technologie en laat zijn stagewerkplek zien.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Een huid voor robots Indicatie dat de post een filmpje is
Wo | Onderzoek & Wetenschap
Beroep
Een huid voor robots
Professor Zhenan werkt aan kunstmatige elektronische huid.
Bekijk het filmpje
studieorientatie icoon Aanval door ons eigen immuunsysteem Indicatie dat de post een filmpje is
Hbo | Onderzoek & Wetenschap
Beroep
Aanval door ons eigen immuunsysteem
Kim onderzoekt enzymen van auto-immuunziekten.
Bekijk het filmpje